Coraz większą popularnością cieszą się przydomowe oczyszczalnie ścieków, które pozwalają na skuteczne i nieskomplikowane oczyszczanie ścieków oraz odprowadzanie ich do gruntu lub wód powierzchniowych. Przydomowe oczyszczalnie są rozwiązaniem ekologicznym wykorzystującym procesy mechanicznego oraz biologicznego oczyszczania ścieków. Przydomowe oczyszczalnie ścieków charakteryzują się niskim kosztem utrzymania oraz prostą eksploatacją, a także wysokim poziomem redukcji zanieczyszczeń.

W I etapie oczyszczania – beztlenowym, oczyszczanie mechaniczne następuje w osadnikach gnilnych. Oczyszczanie polega na mechanicznym oddzieleniu zanieczyszczeń poprzez procesy opadania i wypływania, a także procesy związane z fermentacją osadu, w którym dominują mikroorganizmy beztlenowe. W II etapie oczyszczania ścieków – tlenowym, występują głównie procesy biologiczne, przeprowadzane za pomocą mikroorganizmów tlenowych. Po przeprowadzeniu całego procesu oczyszczania ścieki oczyszczone odprowadzane są do rzeki, jeziora lub gruntu.

Rodzaje oczyszczalni:

Oczyszczalnia ze złożem biologicznym – W pierwszym etapie ścieki przetrzymywane są 2-3 doby i następuje ich wstępne podczyszczenie. Następnie ścieki grawitacyjnie doprowadzane są do drugiego zbiornika ze złożem biologicznym. Złoża mogą być zraszana lub obrotowe. Zasadniczym elementem złoża zraszanego jest specjalne wypełnienie, wykonane najczęściej z tworzywa sztucznego, na powierzchni którego rozwija się błona biologiczna. Ścieki równomiernie rozprowadzane na złożu, przesączają się powoli przez nie umożliwiając ich oczyszczanie poprzez mikroorganizmy rozwinięte na różnych głębokościach złoża. Złoża obrotowe są to złoża zanurzane. Polecane są szczególnie dla obiektów, gdzie występują duże nierównomierności zrzutu ścieków, a ścieki zawierają dużą ilość zawiesin.

Oczyszczalnia z osadem czynnym – W pierwszej fazie oczyszczania następuje podczyszczenie ścieków w osadniku gnilnym. Następnie ścieki przepływają do drugiego zbiornika. Składa się on z dwóch komór: komory osadu czynnego i osadnika wtórnego, gdzie następuje drugi etap oczyszczania ścieków. Mikroorganizmy odpowiedzialne za rozkład zanieczyszczeń unoszą się swobodnie w zbiorniku zwanym komorą reakcji (komora osadu czynnego). W zbiorniku zamontowana jest pompa napowietrzająca, dostarczająca tlen mikroorganizmom oraz powoduje unoszenie kłaczków osadu, zapewniając wysoką redukcję zanieczyszczeń zawartych w ściekach. Następnie ścieki przepływają do drugiej komory – osadnika wtórnego, w którym oddziela się pozostały osad. Osad powinien zostać poddany odpowiednim procesom unieszkodliwiania i przeróbki. Oczyszczone ścieki mogą być bezpośrednio odprowadzone do odbiornika.

Oczyszczalnia gruntowo – roślinna – technologia przypominająca sztuczny ekosystem bagienny. Ścieki oczyszczane są poprzez zachodzące procesy biochemiczne oraz filtrację. Za efektywność oczyszczania odpowiada w dużej mierze kompleks, w którym istotną rolę odgrywają rośliny, podłoże mineralne i organiczne oraz duża różnorodność gatunkowa mikroorganizmów. Oczyszczanie ścieków przebiega następująco – ze zbiornika gnilnego ścieki trafiają do studzienki rozdzielczej, skąd przedostają się za pomocą drenażu rozsączającego do filtra gruntowo – roślinnego, zbudowanego z kilku różnych warstw złożonych m.in. ze żwiru, piasku oraz różnych materiałów o zróżnicowanej przepuszczalności. Warstwa roślinna obejmuje przeważnie rośliny charakterystyczne dla ekosystemów bagiennych. Po doczyszczeniu w filtrze, ścieki są zbierane przez drenaż, a następnie odprowadzane do odbiornika.

Oczyszczalnia z filtrem piaskowym – Oczyszczalnia stosowana w przypadku gruntu zbyt przepuszczalnego lub gruntu nieprzepuszczalnego. W osadniku gnilnym następuje I faza oczyszczania. Następnie ścieki kierowane są na filtr piaskowy poprzez drenaż rozsączający. Na filtrze piaskowym zachodzi II etap oczyszczania. Na żwirze, który stanowi główne wypełnienie filtra, rozwijają się bakterie tlenowe i beztlenowe oraz inne mikroorganizmy, które są odpowiedzialne za proces doczyszczania. Przefiltrowane ścieki są odprowadzane przez dreny zbierające do studni zbiorczej, a następnie kierowane do odbiornika.

Oczyszczalnie drenażowe – Ścieki kierowane są do osadnika gnilnego. Po wstępnym podczyszczeniu ścieki są równomiernie rozprowadzane do poszczególnych nitek drenażowych za pomocą studzienki rozdzielającej. Następnie ścieki są rozsączane do gruntu, gdzie następuje doczyszczanie tlenowe. Wszystkie dreny mogą łączyć się rurą zbierającą i studzienką zbierającą. Następnie ścieki odprowadzane są do odbiornika.

Wybór rodzaju oczyszczalni uzależniony jest od zasobów finansowych inwestora oraz od ograniczeń prawnych i technicznych związanych z jej budową. Montaż należy zlecić doświadczonej firmie, która zapewni staranne wykonanie oraz właściwy rozruch oczyszczalni.

 

Procedura budowy przydomowej oczyszczalni ścieków:

  1. W urzędzie gminy należy sprawdzić, czy w warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dopuszcza się budowę oczyszczalni przydomowej na danym terenie.
  2. Uprawnionemu specjaliście należy zlecić wykonanie projektu oczyszczalni dobranej odpowiednio do warunków gruntowo-wodnych terenu. Warunki można sprawdzić samemu wykonując tzw. Test perkolacyjny lub czynność tę powierzyć specjaliście.
  3. W wydziale architektury lokalnego starostwa powiatowego lub urzędu gminy należy złożyć wniosek zgłoszenia budowy wraz z: projektem oczyszczalni, mapą działki z naniesionym usytuowaniem planowanej oczyszczalni, dokument stwierdzający prawo do dysponowania nieruchomością. Budowa przydomowej oczyszczalni ścieków o przepustowości 7,5 m3 nie wymaga pozwolenia na budowę, wymaga natomiast zgłoszenia właściwemu organowi przynajmniej na 30 dni przed rozpoczęciem montażu.
  4. W przypadku gdy oczyszczone ścieki odprowadzane będą do wód powierzchniowych, do wniosku należy dołączyć również: zgodę właściciela tych wód na wpuszczenie ścieków, zgodę właścicieli gruntów na przeprowadzenie rur przez ich teren oraz operat wodno-prawny. Jeśli oczyszczalnia ma w zamierzeniu obsługę obiektu usługowego lub produkcyjnego, to do wniosku należy dołączyć uzyskane wcześniej pozwolenie wodno-prawne ze starostwa powiatowego.
  5. Po upływie 30 dni od daty zgłoszenia budowy, jeżeli urząd nie będzie miał zastrzeżeń do złożonego wniosku lub wyda potwierdzenie przyjęcia zgłoszenia, można rozpocząć budowę oczyszczalni.
  6. Zakończenie budowy należy zgłosić w tym samym urzędzie, w którym zgłaszano budowę.